Astronomi posljednjih godina otkrivaju sve više planeta koji se nalaze izvan našeg Sunčevog sistema, odnosno koji kruže oko neke druge zvijezde. Često su te planete toliko udaljeni od nas da bi nam, ako putujemo brzinom svjetlosti, trebalo stotinu godina da do njih uopšte dođemo. Neki su nam mnogo bliže, ali nisu nastanjivi i ne mogu podržavati život kakav poznajemo.

No postoji šačica otkrivenih ekstrasolarnih planeta (egzoplaneta) koji su nam relativno blizu i za koje naučnici smatraju da bi mogli biti naseljivi, a sada je uočen još jedan – super-Zemlja koja je od nas udaljena samo 31 svjetlosnu godinu.

NASA-in satelit Transiting Exoplanet Survey Satellite (TESS) koji traga za egzoplanetama uočio je novi planetu koja kruži obližnjom zvijezdom u sazviježđu Vodena zmija, a ubrzo su otkrili da oko iste zvijezde kruže još dva svemirska tijela, piše Science Alert.

Planetarna Zlatokosa i tri medvjeda
Na jednom od tih planeta, nazvanim GJ 357 d, moglo bi biti tekuće vode ako se utvrdi da je stjenovit i da ima gustu atmosferu. GJ 357 d spada među 45 najbližih do sada otkrivenih egzoplaneta, od ukupno njih 4025 koji su otkriveni izvan našeg Sunčevog sistema.

Nalazi se u takozvanoj “zoni Zlatokose”. Ako se sjećate priče o Zlatokosi i tri medvjeda te o jednoj kaši koja je bila prevruća, drugoj koja je bila prehladna i trećoj koja je bila savršene temperature, onda će vam odmah biti jasan princip po kojem je to područje dobilo naziv. Naime, da bi planeta bila naseljiva i mogla podržavati razvoj života kakav poznajemo, ne smije biti previše blizu svoje zvijezde jer bi voda isparila, ali ni predaleko jer bi bila zamrznuta. Dakle, “zona Zlatokose” je ono područje u kojem je temperatura savršena da bi planeta, ako je stjenovita, mogla imati tekuću vodu.

“GJ 357 d nalazi se unutar spoljne ivice nastanjive zone svoje zvijezde, gdje prima približno istu količinu topline od svoje zvijezde kao što to prima Mars sa Sunca”, rekla je astronom Diana Kosakovski, članica tima koji je otkrio planetu.

“Ako se utvrdi da planeta ima gustu atmosferu, za što će biti potrebne daljnje studije, na njoj bi moglo biti dovoljno toplo za tekuću vodu na površini”, dodala je.

Bez atmosfere – smrznuta planeta

Ako daljnje analize pokažu da na GJ 357 d nema guste atmosfere, njegova bi površinska temperatura iznosila oko -53 stepeni Celzijusa, što bi značilo da se, prema našem poimanju, radi o smrznutoj planeti.

Inače, masa GJ 357 d je najmanje 6,1 puta veća od Zemljine, a planeta napravi krug oko svoje omanje zvijezde svakih 55,7 dana. Mogla bi biti i do dva puta veći od Zemlje, ali ti podaci još nisu poznati. Za zvijezdu GJ 357, oko koje orbitira ova planeta, bi se moglo reći da je relativno mala jer se radi o patuljastoj zvijezdi tipa M, koja ima otprilike jednu trećinu Sunčeve mase i veličine.

Šačica egzoplaneta u “zoni Zlatokose”

Do sada su potvrđena samo 24 egzoplaneta koje je uočio svemirski teleskop TESS, ali naučnici očekuju da će teleskop identifikovati još hiljade takvih kandidata prije završetka svoje misije. Neki od njih bi mogli biti naseljivi, uključujući GJ 357 d.

Od 4025 otkrivenih egzoplaneta, samo se za mali broj njih smatra da su potencijalno nastanjivi. Među njih spadaju Proxima Centauri b (udaljen od nas 4,25 svjetlosnih godina), planete Teegarden a i Teegarden b (udaljeni 12,5 svjetlosnih godina) i tri planete oko trostrukog zvjezdanog sistema Gliese 667 C (udaljeni 23,6 svjetlosnih godina).

 

 

 

(Index.hr)