O srpskovizantijskom stilu gradnje u Jajcu svjedočila je pravoslavna crkva Presvete Bogorodice smještena je izvan gradskih zidina, u novom dijelu Jajca, sjeverozapadno od Banjalučke kapije. Izgradnja crkve započela je 1930. godine, a je dovršena krajem 1935. godine, 16. jula 1939. godine svečano osveštenje zvona obavio je mitropolit zagrebački, Dositej.

Ovaj u arhitektonskom smislu tipičan sakralni objekat i dekorativni elementi ukazuju na srpskovizantijski stil i tip raške građevine, dok fasada pripada moravskoj školi graditeljstva. Crkva je s vanjske strane imala čitav niz različitih vrsta dekoracija, poput vrlo složenih i jakih vijenaca, arhivolta, stupova, pilastara i druge sitnije ornamentike.

Slike koje su bile na jednom od pet ikonostasa su djelo makedonskog slikara Lazara Ličinskog iz Skoplja i nastale su 1935. godine. Odlukom Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika ikonostasi proglašeni su nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine.

Ručno rađeni ikonostas djelo je majstora Hajrudina Kršlaka, sav u duborezu, bio je bogato ukrašen motivima narodne umjetnosti Janja i predstavljao izuzetno vrijedan dio crkvenog enterijera.

Crkva je u potpunosti srušenaminiranjem u tokom posljednjeg rata. Ostao je sačuvan samo zvonik i dio podne konstrukcije. Obnova je krenula prošle godine, kada je na zahtjev Eparhije aanjalučke i srpske crkvene opštine Jajce, Federalno ministarstvo prostornog uređenja dalo odobrenje za građevinske radove na rehabilitaciji Crkve Presvete Bogorodice u Jajcu.

 

 

(SeeSrpska)